Kampania #StolenMemory jako polsko-niemiecki projekt edukacyjny
„Kampania #StolenMemory jako polsko-niemiecki projekt edukacyjny” to wspólna inicjatywa Polsko-Niemieckiej Współpracy Młodzieży (PNWM) i Międzynarodowego Centrum Badań Prześladowań Nazistowskich Arolsen Archives. Dzięki wsparciu finansowemu i merytorycznemu PNWM młodzi ludzie z Polski, Niemiec i innych krajów spotykają się, aby wspólnie badać losy osób więzionych w nazistowskich obozach i starać się zwrócić pamiątki po nich ich żyjącym krewnym. Podczas takich spotkań nie tylko odkrywają historię narodowego socjalizmu, lecz także pomagają przywrócić pamięć o jego ofiarach.
Jak dołączyć do kampanii?
W kampanię #StolenMemory można zaangażować się, realizując projekt w ramach programu dotacyjnego PNWM „Zachować pamięć” lub standardowej procedury ubiegania się o dotację.
PNWM i Arolsen Archives stworzyły kampanię #StolenMemory jako czteromodułowy projekt edukacyjny. Poszczególne moduły to różne sposoby realizacji projektu, które można ze sobą łączyć. Są to: praca badawcza z wykorzystaniem narzędzi i materiałów Arolsen Archives, poszukiwanie śladów w miejscu wydarzeń, spotkania z członkami rodzin oraz dokumentowanie i upublicznianie efektów poszukiwań.
W broszurze „Kampania #StolenMemory jako polsko-niemiecki projekt edukacyjny”, dostępnej w prawej kolumnie, przedstawiliśmy poszczególne moduły projektu oraz instrumenty Arolsen Archives do prowadzenia badań i pracy z biografiami.
Rozwiń wszystko
#StolenMemory jest kampanią zainicjowaną w 2016 roku przez Międzynarodowe Centrum Badań Prześladowań Nazistowskich Arolsen Archives. W jego archiwum przechowywane są rzeczy osobiste ofiar nazistowskich prześladowań. Z pomocą wolontariuszek i wolontariuszy instytucja ta próbuje odszukać krewnych ofiar i zwrócić im rodzinne pamiątki. Do udziału w kampanii może zgłosić się każda chętna osoba.
Rozwiń wszystko
Arolsen Archives udostępnia osobom uczestniczącym w kampanii nie tylko bogaty zbiór dokumentów archiwalnych, lecz także ponad 2500 przedmiotów osobistych – tzw. Effekten. Wśród nich znajdują się zegarki, biżuteria, zdjęcia i przedmioty codziennego użytku – pamiątki skradzione osobom aresztowanym podczas II wojny światowej i deportowanym do obozów koncentracyjnych.
Dzięki temu młodzież może:
- odkrywać indywidualne historie ofiar,
- zrozumieć społeczno-polityczny kontekst narodowego socjalizmu,
- upamiętniać ofiary i działać na rzecz odnalezienia ich krewnych.
Od 2016 roku wolontariuszkom i wolontariuszom z całej Europy udało się odnaleźć rodziny ponad 800 ofiar i zwrócić bliskim ostatnie pamiątki po nich.
W zbiorach Arolsen Archives znajduje się m.in.:
- co najmniej 900 przedmiotów należących do polskich ofiar – osób cywilnych, działających w opozycji, więźniarek i więźniów obozów, robotnic i robotników przymusowych,
- oraz 600 przedmiotów niemieckich ofiar represji nazistowskich.
To daje możliwość tworzenia projektów badawczych skupionych na lokalnych historiach – młodzież może odkrywać indywidualne losy konkretnych osób związanych ze swoim regionem i przekazywać tę wiedzę dalej.
Specjalna interaktywna mapa georeferencyjna udostępnia wskazówki na temat miejsca urodzenia i ostatniego miejsca pobytu lub zamieszkania właściciela przedmiotu. Zawiera około 1500 oznaczeń, a także informację o tym, czy rodzina właściciela przedmiotu jest nadal poszukiwana czy też została już odnaleziona.
Arolsen Archives stworzyły również stronę internetową dla młodzieży obejmującą filmy animowane, webstories i scenariusze jednostek lekcyjnych.
Więcej informacji na temat #StolenMemory znajdą Państwo na poniższych stronach Arolsen Archives:
#StolenMemory w projektach edukacyjnych
Arolsen Archives to Międzynarodowe Centrum Badań Prześladowań Nazistowskich i jednocześnie największe archiwum dokumentów dotyczących ofiar i ocalonych. Zbiory zawierają informacje o 17,5 milionach osób i są wpisane na listę światowego dziedzictwa UNESCO „Pamięć Świata”. Znajdujące się w nich dokumenty dotyczą wielu różnych grup ofiar reżimu nazistowskiego i stanowią ważne źródło informacji dla dzisiejszych społeczeństw.
Więcej informacji znajdą Państwo na stronie Arolsen Archives.
Międzynarodowe Centrum Badań Prześladowań Nazistowskich Arolsen Archives prezentują wystawę objazdową w różnych lokalizacjach w Polsce, Niemczech oraz w innych krajach. Aktualne terminy znajdą Państwo tutaj.
Serdecznie zapraszamy do bezpłatnego zaproszenia wystawy w kontenerze do Państwa szkoły lub instytucji. W tym celu prosimy o wcześniejszy kontakt z Arolsen Archives.
Młodzież przekazuje pamiątki rodzinom
Rozwiń wszystko
24 kwietnia 2022 roku odbyło się przekazanie rodzinie pana Pawła Urlickiego pamiątek, które zostały mu odebrane podczas aresztowania w 1943 roku w obozie koncentracyjnym w Neuengamme. Panią Annę Napierską, z domu Urlicką, odnalazły uczennice i uczniowie Zespołu Szkół Hotelarsko-Gastronomicznych w Gdyni oraz Berufliches Gymnasium des Kreises Stormarn w Bad Oldesloe. W obecności kadry nauczycielskiej obu szkół oraz przedstawicieli PNWM i Arolsen Archives wręczyli pani Annie zegarek i kilka kartek papieru należących niegdyś do jej wuja.
Więcej o wręczeniu pamiątek można znaleźć w artykule portalu gdynia.pl oraz NDR Schleswig-Holstein.
19 marca 2023 roku uczennice i uczniowie I Liceum Ogólnokształcącego im. Stanisława Wyspiańskiego w Mławie i Berufliche Schule des Kreises Stormarn w Bad Oldesloe spotkali się z Magdaleną Walaszczyk, krewną Stanisława Dańkowskiego, który był ofiarą prześladowań nazistowskich. Młodzież przekazała jej zegarek i sygnet dotychczas przechowywane w zbiorach Arolsen Archives.
Film podsumowujący projekt można obejrzeć tutaj.
24 maja 2023 roku w Muzeum Powstania Warszawskiego uczennice i uczniowie I Liceum Ogólnokształcącego im. Stanisława Wyspiańskiego w Mławie i niemieckiej szkoły Berufliche Schule des Kreises Stormarn w Bad Oldesloe przekazali Tadeuszowi Stramko, synowi byłej więźniarki niemieckich nazistowskich obozów koncentracyjnych KL Stutthof i KL Neuengamme Marianny Miedzińskiej-Stramko, łańcuszek z medalikiem skradziony jego matce przez nazistów.
Więcej o wręczeniu pamiątki można znaleźć tutaj.
Dzięki pracom poszukiwawczym uczennic i uczniów podczas polsko-niemieckiego projektu Poznańskiej Ogólnokształcącej Szkoły Muzycznej II stopnia im. M. Karłowicza oraz szkoły Berufliche Schule des Kreises Stormarn w Bad Oldesloe 8 listopada 2024 roku przekazano panu Michałowi Springerowi pamiątki – obrączkę i sygnet – skradzione jego dziadkowi Władysławowi Springerowi.
Więcej o wręczeniu pamiątki w materiale telewizji ARD.
Podczas uroczystości 20 marca 2025 roku w Warszawie młodzi ludzie wręczyli Elżbiecie Kruszyńskiej, wnuczce Zofii Mościckiej, pierścionek oraz obrączkę należące do jej babci, byłej więźniarki niemieckich nazistowskich obozów koncentracyjnych Ravensbrück i Neuengamme. Był to efekt wspólnego projektu I LO w Łańcucie, Christian-Rauch-Schule w Bad Arolsen i Liceum nr 53 w Kijowie.
Więcej o wręczeniu pamiątki w Warszawie można przeczytać tutaj.
O szczegółach odnalezienia rodziny Zofii Mościckiej można dowiedzieć się także na stronie Arolsen Archives.
#StolenMemory – film o przekazaniu rodzinie ofiary
represji niemieckich osobistej pamiątki z czasów wojny
We współpracy z:
